Dünya nüfusuna Afrika damga vuracak

Güçlü ülkelerde nüfus erirken az gelişmiş ülkelerde artıyor. BM varsayımlarına nazaran 2100 yılına gelindiğinde nüfusu artan tek kıta Afrika olacak. Türkiye’de ise erimenin 2050’den sonra başlaması bekleniyor.

Dünya nüfusuna Afrika damga vuracak
Son Güncelleme: Whatsapp

Dünyanın gelişmiş güçlü ülkeleri nüfustaki sert düşüş eğilimine karşı deva arayışında. Son alarm Japonya’dan geldi. Dünyanın en “yaşlı” ülkelerinden biri olarak bilinen Japonya’da 2022 yılına dair açıklanan doğum istatistikleri en olumsuz beklentileri bile geride bıraktı. Ülke tarihinde doğum sayısı birinci sefer 800 binin altına düştü. Bu, fakat sekiz yıl sonra yaşanması öngörülen bir durumdu. Başbakan Fumio Kişida, doğum oranlarındaki düşüşün önüne geçmek için acil tedbir daveti yaptı, “Ya artık ya hiç” dedi.

125 milyonu aşkın kişinin yaşadığı Japonya’da nüfus 14 yıldır düşüş eğiliminde. Ülke nüfusu yalnızca 2011-2021 yılları ortasındaki on yılda 3 milyon kişi azaldı. Nüfusun 2060’a kadar 86,7 milyona gerilemesi bekleniyor.

Geçen hafta da Çin’den benzeri haberler gelmiş, nüfusta 60 yıldır birinci kere düşüş kaydedildiği bildirilmişti. Çin’in 2100 yılına kadar şu anki 1,4 milyarlık nüfusunun neredeyse yarısını kaybetmesi ve nüfusun 771 milyona gerilemesi bekleniyor. Dünyanın en kalabalık nüfuslu ülkesi unvanını taşıyan Çin’in bu pozisyonunu bu yıl içinde Hindistan’a devretmesi bekleniyor.

Doğum oranları azalıyor, hayat beklentisi artıyor

Özellikle gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerin nüfusundaki erime, tıbbi imkânların gelişmişliği nedeniyle hayat mühletinin uzaması, bayanların çalışma hayatına ağır iştiraki nedeniyle çocuk doğurmayan ya da geç doğuran bayanların sayısının artması, artan hayat maliyeti üzere faktörlerle yakından irtibatlı.


Gelişmiş ülkelerde ömür beklentisi ile birlikte yaşlı nüfusun oranı da artıyor.

Birleşmiş Milletler (BM) datalarına nazaran dünyada ortalama olarak bayan başına düşen çocuk sayısı 1950’lerde beş iken yarı yarıya azalarak 2021’de 2,3’e düştü. Dünyada ortalama ömür beklentisi ise 1990’dan beri dokuz yıl artarak 2019’da 72,8 yıla ulaştı. Ömür beklentisinin daha da artarak 2050’de 77,2 yıla ulaşması bekleniyor.

Sanayi ülkeleri göçe bel bağladı

Almanya üzere sanayi ülkeleri, doğurganlıktaki düşüş ve hayat beklentisindeki artışa karşın nüfustaki artışın sürmesini alınan göçe borçlu. BM, önümüzdeki birkaç on yıllık periyotta göçün, yüksek gelirli ülkelerde nüfusu artıran ana faktör olacağı öngörüsünde bulunuyor.

Yunanistan, Polonya, Romanya üzere doğum oranı düşük, lakin tıpkı vakitte az göç alan ülkelerde ise durum daha kritik. BM, Bulgaristan, Letonya, Litvanya, Sırbistan ve Ukrayna üzere Avrupa ülkelerinde 2050 yılına kadar yüzde 20’yi aşan nüfus kayıpları olabileceğine işaret ediyor.

BM projeksiyonlarında Avrupa ve Kuzey Amerika’nın nüfusta doruk noktasına 2030’ların sonlarında ulaşması ve 70’lerin ortasından beri gözlenen düşük doğurganlık oranları nedeniyle nüfusun gerilemeye başlayacağı öngörülüyor.

2100’de 10 bireyden 4’ü Afrikalı olacak

Avrupa, Amerika ve Asya kıtalarında uzun vadede nüfus gerilerken Afrika’nın ise farklı bir tablo çizmesi bekleniyor. Afrika kıtasında şu an 1,4 milyar olan nüfusun 2100 yılına kadar 3,9 milyara yükselmesi öngörülüyor. Bu durumda Afrika’da yaşayanların dünya nüfusuna oranı da 2100’de yüzde 18’den yüzde 38’e yükselmiş olacak.

2050’ye kadarki devirde dünya nüfusundaki artış oranının yarısından fazlasını yalnızca sekiz ülkenin karşılaması bekleniyor. BM bu ülkeleri Kongo, Mısır, Etiyopya, Hindistan, Nijerya, Pakistan, Filipinler ve Tanzanya olarak sıralıyor. Sahra Altı Afrika ülkelerinde nüfusun 2100 ötesinde de büyümeye devam etmesi bekleniyor.

2021 prestijiyle doğumların en yüksek olduğu bölge de bayan başına 4,6 doğumla Sahra Altı Afrika ülkeleri oldu. BM, 2021 prestijiyle dünya genelindeki doğumların yüzde 10’unun, yani 13,3 milyon bebeğin, 20 yaşın altındaki bayanlar tarafından dünyaya getirildiğine işaret ediyor.

Türkiye nüfusu 2050’den itibaren gerileyecek

Gelişmekte olan ülkelerde nüfus yapısında yaşanan değişim Türkiye için de geçerli. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) bilgilerine nazaran 2021’de Türkiye nüfusu 84 milyon 680 bin kişi olarak kaydedilirken nüfustaki yaşlıların oranında artış devam etti.

2021’de doğan bebek sayısı 1 milyon 79 bin 842 olarak kaydedildi. Anne olma yaşı 2001’de ortalama 26,7 iken 2021’de 29,1’e yükseldi. Bayan başına doğurulan bebek sayısı ise 2001’de 2,38 iken 2021’de 1,70’e geriledi. TÜİK bilgilerine nazaran nüfusun yenilenme seviyesinin tutturulabilmesi için bayan başına 2,10 çocukluk doğurganlık gerekiyor.

BM projeksiyonlarına nazaran Türkiye, Hindistan, Endonezya ve İngiltere’de nüfustaki gerilemenin 2050’den sonraki süreçte başlayacağı varsayım ediliyor.

Rusya, Almanya, Güney Kore ve İspanya’da 2030’dan, Tayland, Fransa, Kuzey Kore ve Sri Lanka’da ise 2050’den itibaren nüfusun düşmeye başlaması öngörülüyor.

BM bilgilerine nazaran Kasım ayında 8 milyara ulaşan dünya nüfusunun ise 2030’da 8,5 milyar, 2050’de 9,7 milyar ve 2080’lerde 10,4 milyarlık tepeye ulaştıktan sonra 2090’lardan itibaren gerilemeye başlayacağı kestirim ediliyor.

İLK YORUMU SİZ YAZIN

Hoş Geldiniz

Üye değilmisiniz? Kayıt Ol!

Hemen Hesabını Oluştur

Zaten bir hesabın mı var? Giriş Yap!

Şifrenizi mi Unuttunuz

Kullanıcı adınızı yada e-posta adresinizi aşağıya girdikten sonra mail adresinize yeni şifreniz gönderilecektir.

Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.